HOME

1939 - 1945
Historie

Historische achtergronden

De strijd in 1940

In 1939 werden in Duitsland plannen gesmeed om Frankrijk, België, Nederland en Luxemburg in te nemen. Al op 28 november 1939 worden plannen beraamd om Walcheren in te nemen vanwege zijn strategische ligging. De haven van Vlissingen en het vliegveld Souburg blijken  van grote waarde voor de zeeoorlog en luchtoorlog voor de Duitse troepen.
De aanval  op Nederland op 10 mei 1940 wordt door bombardementen en daarna door het droppen van parachutisten ingeleid. Het is voor de Duitsers van groot belang de vesting Holland met zijn Hollandse waterlinie in handen te krijgen. Hiervoor worden Duitse parachutisten gedropt bij de Moerdijk tot aan Den Haag om bruggen en wegen in handen te krijgen en om dan snel door te stoten  in het hart van de Nederlandse verdediging.
Om dit tegen te gaan worden er  Franse legereenheden naar Zeeland getransporteerd.
De 60 division  d’infanterie wordt gestationeerd in Zeeuws-Vlaanderen. In Vlissingen worden het 271 regiment d’infanterie en het 224 regiment d’infanterie aan land gezet om op te rukken naar de Moerdijk, dit mislukt doordat de Duitsers het SS regiment Deutschland met het regiment Germania inzetten in Brabant. Het SS regiment Deutschland neemt uiteindelijk Noord- en Zuid-Beveland  en  Walcheren in, na de inname van de Bath stelling en Zanddijk stelling, worden uiteindelijk de zwaarste gevechten geleverd op de Sloedam tegen de Nederlandse en Franse troepen.

De strijd in 1944

Nadat in september 1944 de slag om Arnhem gestreden was met desastreuze gevolgen voor de geallieerden werd het duidelijk dat de strijd in West-Europa veel langer zou gaan duren dan men aan geallieerde zijde gehoopt had. Als gevolg hiervan werd het van groot belang om de Schelde monding op de Duitsers te veroveren dan zou het reeds ingenomen Antwerpen met zijn vrijwel onbeschadigde haven dienst  kunnen  gaan doen als aanvoerhaven. Op dat moment kwam al het materiaal uit Arromanches in Normandie (Mulberry haven).
De aanvoerlijnen werden veel te lang  en de zelfgebouwde mulberry’s waren  kwetsbaar voor weersinvloeden  1 van de 2 havens was inmiddels door storm onbruikbaar geworden. Door de haven van Antwerpen in gebruik te nemen werden er veel problemen opgelost. Eenvoudig ging de operatie niet worden. Op Walcheren en Zeeuws-Vlaanderen hadden de Duitsers inmiddels een uitgebreid netwerk van bunkers en zware kustartillerie (onderdeel van de Atlantik-Wall) opgebouwd. Walcheren was veranderd in een ware vesting met honderden zware bunkers, zo´n 2000 lichtere bouwwerken, 30 zware batterijen en een bezetting van 25.000 Duitse militairen.
De Duitse landmacht eenheden die betrokken waren tijdens de gevechten in november op Walcheren waren:

70e  Infanterie divisie
89e Festung Stamm Truppen
87e Festung Stamm Truppen
81e Festung Stamm Truppen

Sommige van deze eenheden hadden onderofficieren van de Waffen SS om te zorgen dat de soldaten zich flink zouden weren als het erop aan kwam.
De Duitse marine eenheden die betrokken waren bij de gevechten in november op Walcheren:

Marine Artillerie Abteilung 202
Marine Flak Abteilung 810

Op Walcheren werden o.a. 115.000 landmijnen gelegd!
Om de Schelde te veroveren werden door de geallieerde drie uitgebreide militaire operaties gepland:

1. Operatie Switchback:         overtocht over het Leopold kanaal en de bevrijding van het                                                     westelijke deel van Zeeuws-Vlaanderen door de 3de  Canadese
                                                    infanterie divisie.
2. Operatie Vitality:                 opmars vanuit Antwerpen naar de Kreekrak dam en de     
                                                   bevrijding van Zuid-Beveland door de 2de Canadese infanterie
                                                   divisie.
3. Operatie Infatuate I en II: de verovering van Walcheren d.m.v. aanvallen vanuit
                                                   Zuid-Beveland en landingen vanuit zee op Vlissingen en                                                    Westkapelle.                                                            
Operatie Switchback begint op 6 oktober en wordt met veel moeite beëindigd met de inname van Breskens op 21  oktober 1944. Operatie Vitality wordt bemoeilijkt doordat de Duiters delen van Zuid-Beveland onder water hebben gezet. Op 27 oktober 1944 vallen de geallieerden
Zuid-Beveland binnen en op 29 oktober 1944 wordt Goes bevrijd.
De Duitsers trekken zich op Walcheren terug.

De verovering van Walcheren blijkt de moeilijkste opgave.
De geallieerde legerleiding besluit Walcheren onder water te zetten. Op 3 oktober 1944 bombarderen 247 Engelse Lancaster bommenwerpers de zeedijk bij Westkapelle. Op 7 oktober 1944 voert de R.A.F. met 59 Lancasters nogmaals een bombardement uit dit keer op de Nolledijk. Gelijktijdig bombarderen 60 Lancasters de zeedijk bij Rammekens. Op 11 oktober 1944 bombarderen 60 Lancasters de zeedijk bij Veere. Eind oktober staat het eiland Walcheren vrijwel geheel onder water en ongeveer 20.000 inwoners zoeken dan onderdak in de droog liggende stad Middelburg.

De Duitsers hebben hun sterkste verdediging in Vlissingen en daarom landde op 1 november 1944 om 5.45uur no4 Commando, bestaande uit  Franse en Engelse vrijwilligers met aan het hoofd van de 2 Franse Troops Phillip Kiefer aangevuld met 10 Hollandse Commando’s van no10 Inter Allied Commando en de 155 Schotse brigade met de Royal Scots en de Kings Own Scottish Borderers (Infatuate I).

Op 1 november 1944 wordt ook een andere operatie uitgevoerd. Om 3.15uur gaat Infatuate II van start. Een armada van landingsvaartuigen vaart vanuit Oostende naar Westkapelle aan boord bevinden zich 200 amfibie- en pantservoertuigen. Deze worden bemant door manschappen van het 5e en 6e Assault Regiment Royal Enginiers, het 11e Royal Tank Regiment en het 1e Regiment Lothians and Border Yeomanry. Deze moeten de No 41, 47 en  48 Royal Marine Commando versterkt met Noren, Belgen en 14 Nederlanders van No10 Inter Allied Commando ondersteunen. De eerste landingen vinden plaats om 9.45uur. Er zijn dan op de landingsboten al 172 opvarenden gedood en 125 gewond. No 41 R.M.C. met No 10 I.A.C. landen op de noordkant en No 47 R.M.C. en No 48 R.M.C. landen op de zuidkant. No 41 R.M.C. zuivert    Westkapelle,   No 10 I.A.C. neemt Domburg en Oostkapelle in en No 48 R.M.C. Zoutelande. No 47 R.M.C. neemt op 3 november 1944 na zeer zware gevechten de batterij Dishoek in, dit kost 15 man van 47 R.M.C. het leven en 25 raken er gewond. Ook 7 Hollandse Commando’s raken hier gewond.

Middelburg wordt bevrijd door de Royal Scots en de Highland Light Infantry met een peloton van het Manchester Regiment op 6 november 1944. Walcheren is op 10 november 1944 geheel bevrijd.De strijd op Walcheren en Zeeuws-Vlaanderen kostte enkele duizenden militairen van beide zijde het leven. Vele burgers zijn omgekomen door de gevechten in 1940 en 1944, de weerstand tegen de Duitse bezetters, vervolging door de bezetters, bombardementen, maar ook na de bevrijding door ongevallen met munitie en mijnen. 



 

© CMAW.NL 2009 - 2016